Οι φιλίες μπορούν να προσφέρουν συναισθηματική στήριξη, ασφάλεια και συντροφικότητα. Όταν, όμως, χαρακτηρίζονται από χειραγώγηση, πίεση ή αποκλεισμό, μπορεί να μετατραπούν σε πηγή έντονου ψυχικού κόστους.
Το πώς βιώνεται μια τοξική φιλία ανέδειξαν τρία κοινά προειδοποιητικά σημάδια.
1. Συναισθηματική εξάντληση, σχέσεις χειριστικές, παθητικά επιθετικές, πιεστικές και αγχωτικές. Με τον χρόνο, η συναισθηματική εξάντληση μπορούσε να οδηγήσει σε κοινωνική απόσυρση, δυσκολίες στη δουλειά ή τις σπουδές και επιβάρυνση της ψυχικής υγείας.
2. Φόβος κοινωνικού αποκλεισμού. Ένα από τα πιο συχνά μοτίβα ήταν ο φόβος της απομόνωσης. Πολλοί παραμένουν σε τοξικές φιλίες όχι επειδή ένιωθαν πραγματική σύνδεση, αλλά επειδή φοβούνταν ότι χωρίς αυτές θα έμεναν μόνοι. Η ανάγκη να ανήκει κάπου μπορεί να τον κρατά σε σχέσεις που σταδιακά υπονομεύουν την αυτοεκτίμησή του.
3. Σταδιακή αποστασιοποίηση. Η απομάκρυνση δεν γινόταν πάντα απότομα. Στις περισσότερες περιπτώσεις ξεκίνησε με μικρές πράξεις αυτοπροστασίας ή με την υποστήριξη ενός πιο υγιούς ανθρώπου στο περιβάλλον τους. Στο τέλος ορισμένοι κατάλαβαν ότι «δεν χρειάζεται να αποδέχονται» συμπεριφορές που τους μειώνουν ή τους πληγώνουν.
Δυστυχώς οι τοξικές φιλίες μπορεί να είναι ιδιαίτερα ανθεκτικές, επειδή πατούν πάνω στη σύγκρουση μεταξύ της ανάγκης για ένταξη και του ψυχικού κόστους της παραμονής σ’ ένα επιβλαβές περιβάλλον. Ωστόσο, η αναγνώριση της προσωπικής αξίας φαίνεται να είναι καθοριστική. Όταν ένα άτομο ανακτά την αίσθηση του εαυτού του, μπορεί πιο εύκολα να θέσει όρια και να απομακρυνθεί από σχέσεις που το εξαντλούν αντί να το στηρίζουν.
Τέλος οι φιλίες είναι συχνά πιο δύσκολο να τερματιστούν από τις ερωτικές σχέσεις, καθώς οι τοξικοί φίλοι εκμεταλλεύονται την κοινή ιστορία και την έννοια της «πίστης» για να μην μπορεί το θύμα να φύγει εύκολα.
