Οι ψυχολογικές θεωρίες έχουν αναδιαμορφώσει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο κατανοούμε το μυαλό, τη συμπεριφορά, τις σχέσεις και την κοινωνία. Παρακάτω παρουσιάζονται οι 7 Θεωρίες της Γνωστικής Ψυχολογίας καθώς & οι Γνωστικές Προκαταλήψεις
- Θεωρία της Γνωστικής Ασυμφωνίας (Leon Festinger): Εξηγεί την ψυχική δυσφορία που νιώθει κάποιος όταν έχει δύο αντικρουόμενες πεποιθήσεις, αναγκάζοντάς τον να αλλάξει στάση ή συμπεριφορά.
- Θεωρία Διπλής Επεξεργασίας / Συμπεριφορική Οικονομική (Daniel Kahneman & Amos Tversky): Χωρίζει τη σκέψη στο Σύστημα 1 (γρήγορο, αυτόματο) και στο Σύστημα 2 (αργό, στοχαστικό), αναδεικνύοντας τις διάχυτες ανθρώπινες γνωστικές προκαταλήψεις.
- Ο Μαγικός Αριθμός Επτά (George Miller): Προτείνει ότι η χωρητικότητα της βραχυπρόθεσμης μνήμης περιορίζεται γενικά σε επτά (συν ή πλην δύο) στοιχεία ή «κομμάτια» (chunks) πληροφοριών.
- Κονστρουκτιβιστική Θεωρία Μάθησης (Jean Piaget): Εξηγεί πώς τα παιδιά χτίζουν ενεργά ένα νοητικό μοντέλο του κόσμου μέσα από στάδια γνωστικής ανάπτυξης.
- Θεωρία των Σχημάτων (Frederic Bartlett): Υποστηρίζει ότι η μνήμη είναι ανακατασκευαστική και οργανώνεται σε προϋπάρχουσες δομές (σχήματα) που δημιουργούνται από προηγούμενες εμπειρίες.
- Μοντέλο Φιλτραρίσματος της Προσοχής του Broadbent (Donald Broadbent): Περιγράφει τον εγκέφαλο ως έναν επεξεργαστή πληροφοριών με «στενωπό» (bottleneck), ο οποίος φιλτράρει τα αισθητηριακά ερεθίσματα πριν επεξεργαστεί το νόημά τους.
- Το Φαινόμενο της Παραπληροφόρησης (Elizabeth Loftus): Αποδεικνύει ότι η ανθρώπινη μνήμη είναι εξαιρετικά εύπλαστη, μολύνεται εύκολα και αναδιατυπώνεται από πληροφορίες που λαμβάνονται μετά το γεγονός.
